DemijohnMiód pitny: ile miodu i wody na trójniak, dwójniak, półtorak
Cztery polskie klasy miodu pitnego mówią, ile części wody przypada na jedną część miodu, licząc objętościowo. Wybierz klasę i wielkość nastawu: dostaniesz miód, wodę i Blg nastawu.
Wynik
Ten kalkulator potrzebuje JavaScriptu. Poniżej opisano, jak policzyć to ręcznie.
Działa w przeglądarce. Nic z tego, co wpiszesz, nie jest wysyłane ani zapisywane.
Cztery klasy na 10 l
Miód 1,421 kg na litr (17 % wody). Alkohol: zakres, jaki ustawa podaje dla każdej klasy.
| Klasa | Miód : woda | Miód (kg) | Woda (l) | Blg | Alkohol (% obj.) |
|---|---|---|---|---|---|
| Półtorak | 1 : 0,5 | 9,47 | 3,33 | 61,3 | 15–18 |
| Dwójniak | 1 : 1 | 7,11 | 5 | 48,6 | 15–18 |
| Trójniak | 1 : 2 | 4,74 | 6,67 | 34,4 | 12–15 |
| Czwórniak | 1 : 3 | 3,55 | 7,5 | 26,6 | 9–12 |
Jak to jest liczone
Skąd się biorą klasy
Klasy określa ustawa z dnia 2 grudnia 2021 r. o wyrobach winiarskich, art. 5 ust. 1 pkt 7. Na 1 część miodu (objętościowo) przypada 0,5 części wody albo wody z sokiem w półtoraku, 1 część w dwójniaku, 2 w trójniaku i 3 w czwórniaku. Rzeczywista zawartość alkoholu: 15 do 18 % obj. dla półtoraka i dwójniaka, 12 do 15 % dla trójniaka, 9 do 12 % dla czwórniaka. „Miód pitny jakościowy” musi do tego leżakować co najmniej 6 miesięcy.
Ustawa jest napisana dla producentów. W domu te liczby są drogowskazem, nie przepisem.
Miód i woda w kilogramach
Litr miodu waży ok. 1,421 kg, a 82,8 % tej masy to sucha masa (17,2 % to woda, dane National Honey Board). Blg = sucha masa miodu ÷ (masa miodu + masa wody) × 100. Czwórniak wychodzi na ok. 26,6 Blg, trójniak na 34,4 Blg, dwójniak na ok. 48,6, a półtorak na ok. 61 Blg.
Dlaczego dwójniaka i półtoraka nie nastawia się w całości
Przy 48 Blg nie ruszą żadne drożdże. Zacznij od wody i części miodu, na moc czwórniaka albo trójniaka, a resztę dodawaj porcjami w trakcie fermentacji albo dosłódź po stabilizacji. O klasie decyduje miód w całym nastawie. Zapisuj każdą porcję: kalkulator mocy ją policzy.
Więcej cukru, niż drożdże dadzą radę przerobić
Trójniak przy 34 Blg ma w sobie ok. 22 % potencjalnego alkoholu, a większość drożdży kończy na 14 do 18 %. Dlatego trójniak zostaje słodki, a mocniejsze klasy tym bardziej.
Wilgotność miodu
Wilgotność miodu odczytasz refraktometrem do miodu. Wpisz ją w polu „Znasz wilgotność swojego miodu?”, a Blg przeliczy się samo.
Źródła
- Ustawa z dnia 2 grudnia 2021 r. o wyrobach winiarskich (Dz.U. 2022 poz. 24), art. 5 ust. 1 pkt 7
- National Honey Board, honey composition (White et al., USDA, 1962)
- Piatz, S., “The Sweet Life”, Zymurgy, July/August 2011 (honey points per pound)
- Wikipedia, “Brix”: NBS cubic fit for SG and °Bx, Buhl (2023) fit for °P
Dawki są szacunkowe. Dodawaj stopniowo, zmierz ponownie, stosuj się do zaleceń producenta. Tylko do użytku własnego.
Sprawdzone ze źródłami: 25 października 2026